Karol Dziemiańczyk |
Grzegorz Berezowski |
Winicjusz Białek |
Łukasz Szeremeta |
Bartek Szmoleń |
Darek Kęsik |
Tomek Kowcun |
Karol Winiarski |
Maciej Wdowczyk |
Piotrek Bartecki |
Kazimierz Januszewski |
Jak powszechnie wiadomo karpie osiągają spore rozmiary i uchodzą za bardzo waleczne i silne ryby zatem wędziska karpiowe muszą się charakteryzować odpowiednimi parametrami i są znacznie mocniejsze od przeciętnych wędzisk gruntowych. Mają również odmienną budowę, a charakteryzują się wydłużonym dolnikiem w stosunku do uchwytu kołowrotka, co ma na celu ułatwić wykonywanie dalekich rzutów. Podstawowe parametry jakie cechują wędziska to: długość, ciężar rzutowy, krzywa ugięcia oraz jego akcja.
Długość wędziska. Najczęściej spotykane to wędziska o długościach 3,60m i 3,90m czyli 12' i 13'(ft). Te pierwsze stosuje się do połowów z brzegu na bliskich i średnich dystansach oraz do wywózki natomiast wędziska 3,90m są to wędziska rzutowe i służą do łowienia na znacznych odległościach, takim wędziskiem można posłać zestaw nawet powyżej 120m od brzegu. Zarówno jedne jak i drugie wędziska występują jako 2 i 3 składowe czyli składają się z 2 lub 3 elementów. Wędziska 2 składowe odznaczają się znacznie lepszą pracą jednak są kłopotliwe w transporcie, bo po złożeniu ich wysokość wynosi ok 2m. Dostępne są również wędziska teleskopowe, ale tych ogólnie nie polecam ponieważ słabo pracują i bardzo często pękają.
wędzisko 3 składowe

wędzisko 2 składowe

Ciężar rzutowy. Jest to wartość uzależniona od krzywej ugięcia wędziska określająca optymalną (dolną i górną) granicę masy ciężarka jaką powinniśmy zastosować w celu uzyskania jak najlepszych właściwości rzutowych wędziska. Ciężar ten podaje się w funtach (lb).

Krzywa ugięcia. Jest to parametr, który mówi o kształcie wyginania się wędziska pod obciążeniem. W wędziskach występują krzywe ugięcia pełne, paraboliczne, pół-paraboliczne (semiparaboliczne), półszczytowe, szczytowe oraz progresywne.
Akcja. Parametr ten mówi nam o szybkości wędziska: bardzo szybkie (extra fast), szybkie (fast), średnie (medium), dość wolne (moderate), wolne (slow). Połączenie ugięcia i akcji decyduje o pracy wędziska. Najlepsze wędziska karpiowe będą szybkie progresywne, bo wykazujące się największą dynamiką pracy, ale już satysfakcjonujące są szybkie semiparaboliczne przy gruntówce i szybkie szczytowe przy pozostałych technikach.
Kierując się wyborem wędziska oprócz w/w parametrów powinniśmy sprawdzić czy dobrze nam leży w ręce, ponieważ wędzisko należy czuć - jedni wolą miększe inni sztywniejsze. Należy również przy zakupie sprawdzić czy nie ma żadnych wad zewnętrznych, rys, zadziorów, luzów na składach, oraz obowiązkowo sprawdzić stan i wykonanie przelotek (polecam przelotki SIC i Fuji).
Dobór kołowrotka do takiego łowienia narzuca się sam! Musi być to kołowrotek o dużej pojemności. Kołowrotki karpiowe muszą cechować się mocną i zwartą konstrukcją, muszą być niezawodne i trwałe oraz precyzyjnie nawijać żyłkę. Typowe kołowrotki karpiowe dzielą się na kołowrotki z wolnym biegiem szpuli lub ze stałą szpulą.
Kołowrotki z wolnym biegiem. Najczęściej są to modele o rozmiarach 450 do 650. Ich podstawową cechą jest tzw. wolny bieg, czyli możliwość przełączenia szpuli na bieg jałowy za pomocą dźwigni znajdującej się najczęściej w tylnej części kołowrotka. Przekręcenie korbki natychmiast wyłącza wolny bieg i umożliwia błyskawiczne zacięcie ryby. Opór biegu jałowego można wyregulować dodatkowym pokrętłem. Ostatnio pojawiły się kołowrotki wyposażone w wolny bieg typu QD - Quik Drag - jest to system hamulcowy wbudowany w nakrętkę szpuli kołowrotka, który umożliwia włączenie wolnego biegu poprzez pół obrotu przyciskiem hamulca i w momencie brania wystarczy obrócić z powrotem nakrętkę o pół obrotu i włącza się hamulec.
![]() |
![]() |
kołowrotek z wolnym biegiem i głęgoką szpulą |
kołowrotek z wolnym biegiem i płytką szpulą typu "Long Cast " |
![]() |
![]() |
|
kołowrotki wyposażone w system QD |
|
![]() |
![]() |
dźwignia wolnego biegu |
pokrętło QD |
Kołowrotki ze stałą szpulą. Są to klasyczne kołowrotki karpiowe, bez wolnego biegu, w których po prostu luzuje się szpulę i w momencie brania w czasie podcinania łapie się za szpulę i potem odpowiednio reguluje hamulec. W tej klasie najczęściej spotyka się kołowrotki typu Big pit - jest to grupa kołowrotków z przednim hamulcem, posiadających wielką i pojemną szpulę typu "Long Cast" mieszczącą często 500mb żyłki o śr. 0,40mm, przeznaczonych głównie do wywożenia przynęt na odległości nawet powyżej 300m.
![]() |
![]() |
kołowrotki typu Big Pit - modele o rozmiarze 700 nawet do 1000 |
|
Porady dla kupujących kołowrotek:
Jako linek głównych używa się żyłek najczęściej mono oraz plecionek.
Żyłka. Podstawowym parametrem żyłek karpiowych powinna być ich idealna średnica na całej długości, miękkość oraz niewielka rozciągliwość. Należy dobierać średnice w zakresie od 0,28 do 0,35mm. Na kołowrotki należy nawijać spory zapas żyłki min 250m. Żyłki powinny być stosowane wszędzie tam gdzie tylko jest to możliwe ponieważ bardzo dobrze amortyzują silne odjazdy karpia i często "wybaczają " błędy popełniana przez wędkarza podczas holu. Żyłki jednak zupełnie nie nadają się do wywózki i przy łowieniu w okolicy przeszkód typu zatopione drzewa itp. ponieważ ich rozciągliwość może spowodować ucieczkę ryby w przeszkodę nim zadziała sygnalizacja, a na dużych odległościach możemy mieć zupełny brak sygnalizacji brań.
Plecionka. Plecionki karpiowe powinny odznaczać się idealnym, okrągłym przekrojem. Powinny być wykonane z włókien Dynema co daje idealny splot przy zachowaniu dużej wytrzymałości i miękkości. Należy wybierać plecionki najlepiej tonące w przedziale średnic 0,20-0,25mm do rzutów i 0,30-0,35mm do wywózki. Plecionki mają jedną zasadniczą zaletę, a jest to brak rozciągliwości nawet na bardzo dużych odległościach więc stosujemy je do wywózki lub gdy łowimy w obszarze zaczepów i innych przeszkód. Do plecionek należy stosować raczej miękkie wędziska ponieważ podczas holu dają lepszą amortyzację, jednak hol powinien być bardzo płynny i delikatny ponieważ w łatwy sposób możemy wyrwać rybie dolną część wargi i tym sposobem się z nią pożegnać.

Zadaniem sygnalizatorów elektronicznych jest powiadomienie wędkarza o braniu zarówno dźwiękowym jak i świetlnym poprzez migającą diodę. Podstawowe cechy sygnalizatorów to:
Bardziej zaawansowane sygnalizatory są wyposażone w wyjścia do euroswingera i centralki umożliwiającej zdalne przekazywanie sygnału o braniu na pewną odległość do odbiornika radiowego, który zwykle nosimy przy sobie.






Sygnalizatory mechaniczne mają dwojakie znaczenie, bo po pierwsze sygnalizują nam branie zarówno do przodu (unoszą się w górę) jak i branie wsteczne (opadają) oraz poprzez znajdujący się na nich obciążnik umożliwiają prawidłowe napięcie linki. W tej grupie sygnalizatorów najbardziej spopularyzowane zostały:
Swingery - to mechaniczne urządzenie służące do sygnalizacji brania ryby, zbudowanej z:
- głowicy, na której znajduje się klips do zaczepiania żyłki,
- ramienia, na którym znajduje się przesuwalny walec
- podstawy, dzięki której możemy przymocować swingera do sygnalizatora elektronicznego.
Swingery pomagają także naciągać żyłkę dzięki przesuwalnemu walcowi oraz dzięki sprężynie z regulowaną siłą naciągu. Swingery dodatkowo mogą być wyposażone w diodę znajdującą się w głowicy, swingera, co znacznie pomoże podczas nocnych połowów. Diodę tą podłączamy do sygnalizatora poprzez kabel wychodzący ze swingera.



Hangery - właściwie spełniają taką samą funkcję jak swingery tyle, a ich budowa rożni się tym, że zamiast sztywnego, metalowego ramienia posiadają giętkie cięgno najczęściej jest to łańcuszek.



Służą nam do ustalenia wędziska w odpowiednim położeniu. Jedną istotną cechą jest to, że powinny mieć możliwość zamocowania sygnalizatora elektronicznego. Mogą to być zwykłe podpórki oraz bardziej skomplikowane stojaki lub statywy zwane rodpodam (4 nogi) i tripodami (3 nogi).
Kryteria najczęściej stawiane statywom karpiowym:


typowe podpórki uchwyty stosowane w statywach


rodpody - wyposażone są w 4 nogi co daje im dużą stabilność


tripody - wyposażone są w 3 nogi dają możliwość ustawienia wędzisk w pionie
Podbierak. Jak wszyscy wiemy niemożliwe jest podniesienie z wody kilku lub kilkunasto kilogramowej ryby za pomocą wędziska, dlatego podbierak jest jedyną rzeczą, która nam to umożliwi. Podstawowym parametrem podbieraka jest jego wielkość. Należy zaopatrzyć się w podbierak o rozstawie ramion min. 80cm. Przy wyborze zwróćmy także uwagę na rodzaj siatki z jakiej jest wykonany. Dobrze jest jeżeli oczka nie są zbyt duże i w dolnej spodniej części siatki podbieraka znajduje się siatka z bardzo drobnymi oczkami, które nie pozwolą, aby ryba zaplątała się kolcem grzbietowym w jej oczka. Na rynku występują podbieraki ze sztycą jednoelementową lub teleskopową. Dużym udogodnieniem jest wykręcana sztyca i wyciągane wraz z siatką z głowicy ramiona, które umożliwiają łatwiejszy transport ryby na matę.



Mata karpiowa. Mata jest nieodzowną częścią ekwipunku każdego szanującego się karpiarza. Jej zadaniem jest zadbanie o bezpieczeństwo ryby podczas odhaczania. Maty karpiowe zrobione są z zewnętrznego łatwo zmywalnego materiału bezpiecznego dla śluzowej powłoki ochronnej ryb, natomiast wnętrze jest wypełnione miękką gąbką lub kulkami styropianowymi, co zapewnia swobodne unoszenie się maty na powierzchni wody i oczywiście chroni ryby przed twardym podłożem. Maty mogą być dodatkowo wyposażone w kieszenie, w które wkładamy łeb i czasami też ogon ryby, by ją uspokoić. Kiedy zakryjemy karpiowi oczy robi się spokojny i nie rzuca się tak często. Mata, która jest wypełniona kulkami styropianu, a jej brzegi są znacznie grubsze od części środkowej, jest godna polecenia, gdyż te grubsze brzegi nie powodują ześlizgiwania się karpia poza matę podczas odhaczania. Oczywiście maty mają jeszcze jedną zaletę, można przy ich pomocy ważyć karpie, gdyż są wyposażone w dodatkowe uchwyty. Maty karpiowe są również zrobione z materiałów niechłonących przykrych zapachów pochodzących od śluzu ryb.


Worek karpiowy. Aby nasza zdobycz w oczekiwaniu na sesję zdjęciową w jak najlepszej kondycji dotrwała do poranka musimy zaopatrzyć się w dość sporej wielkości worki karpiowe z dobrym przepływem wody i nieprzepuszczającym światła słonecznego. Karpie, bowiem w ciemnym worku są spokojne i nie rzucają się, co znacznie pomaga w tym, że karp ma bardzo małe prawdopodobieństwo samookaleczenia się. Pamiętajmy także, że w jednym worku trzymamy tylko i wyłącznie jedną rybę i pod żadnym pozorem nie więcej. Worki mogą być zamykane przy pomocy zamka błyskawicznego oraz sznurka zaciskowego. Zdecydowanie lepsze są worki z zamkiem, gdyż zmniejszamy prawdopodobieństwo ucieczki ryby. Najlepiej zaopatrzyć się w worki o rozmiarach nawet 120/150 cm, co z pewnością zapewni komfort przetrzymywanej rybie, a my nie będziemy się martwić czy nasza zdobycz zmieści się do naszego worka czy też nie.

